Audio recorded at Buddha House Adelaide. Transcript auto-generated and AI-corrected; may contain errors.
About this talk. Geshe Doga addresses the root cause of human suffering: the uncontrolled mind. In this 47-minute teaching, he builds a logical foundation—if our actions stem from our mind, and our mind determines our circumstances, then controlling the mind is paramount. He explains why we fail to regulate our behaviour: we misidentify the sources of our problems, blaming others or external events rather than recognizing that our own mental habits generate suffering for ourselves and others. The core instruction unfolds through practical examples—how to interrupt anger by reflecting deeply on its causes, how understanding the law of cause and effect builds forgiveness, and how responding to harm with compassion rather than retaliation benefits both parties. Geshe Doga emphasizes that meditation is essential; mere hearing of teachings is insufficient without contemplative practice. An audience questioner raises internal and external conditions for dharma practice, and Geshe stresses the primacy of a discerning mind that can judge right from wrong. Accessible to newcomers and serious practitioners alike.
File metadata (for organising)
File: 02 CtM 1984 11 05.mp3
UUID: 151b166b-9c6c-4112-a99e-bafe8845dc92
Teacher: Geshe Doga
Collection: Calming the Mind (Geshe Doga)
Date: 1984-11-05
Recorded at: Buddha House Adelaide
Duration: 46.9 minutes
Words: ~2,066
So we should, I mean, analyze our mind that that that that after following any the diff the kind of mind, any kind of mind, what come what comes next? All like this. So because we are always, I mean, putting the the every causes of our suffering to others, I mean, other people or from such things and external things. This experience could know could know even if you think upon your past experience, like like thinking on the the the such and such past mode of mind has has given me trouble or given me happiness. So if you think about the past experience of your mind, then you would you would prevent this same in the future.
So the one’s own mind should be hold by one’s self and because it can’t be it cannot it cannot be cannot be maintained by others. So so how to maintain maintain one’s own mind is that we are, I mean, normally going after the what type of mind which influence us. So, like, when when we have when we when such bad motive arises within ourselves, we we are not trying even not trying to control that mind. And and instead, we think that that that bad mind and oneself as as as same entity and do and what that mind influence us to do. So that kind of bad heart is produced by oneself and is not produced by other beings.
So so and and also it is not it is not caused by other beings. So if we come to know that that that cruel heart is produced by oneself and it is not caused by some other being, then surely, you would know how to, I mean, bring it down. So today, we talk about the the the type of our mind that we generally produce and also the the way of or the function of our mind and like this. Actually, we must have to know the the the relationship between our mind and the the our the action of our body speech and the the mind with the the the self. So is the the fact with we all that the that the that the the bad behavior of our body, mind, and speech gives the suffering to oneself and also the other.
But still but still we are not in control not we are we can’t control our behavior. The main reasons for for we all to all to not able to control our behavior, such behavior is that the that we that we can’t recognize the the right causes of that behaviors. So if we once know the the causes of every our actions of our behavior, then we would, to some extent, control the behavior. So as he has talked before, we have talked before, so if when we go, I mean, deeply upon the the cause the every causes of our our actions, then we come to know that the root of every of our action is the is the our mind. So the so the our mind, our behavior, and our mind are are related to each other.
And as said before, the the every action is root from the our mind. So once you know that the the mind is the the basic I mean, the root of all our activity, our behavior, then then you would, I mean, know the how important to to to control our mind. So so we need to know the the the nature of mind and also the the the advantage side of mind and also the the shortcoming sides of mind. So as we do not know about that shortcoming side of our mind, then we we think that the the whatever we do is good, and we hardly see the the wrongs I mean, the the wrong sides of our actions. So this is, I mean, because of not seeing the the defects of our mind.
So if you invest in one’s own mind, then you could do the right dharma even sitting in one place, sitting in one place, and also do the right dharma just sitting in one place. So as a least example, if I give, if while going out, if we had a very strong we produce a very strong anger, then after, I mean, then after coming back to one’s house and then if you try to think upon the the the causes of that strong anger deeply, then the then you surely, I mean, decrease that state of your anger. So this is just comes just matter of your thinking. So if you have any doubt, any questions, you can ask. He’s saying, could one’s mind be affected by the negative thoughts, negative mind of somebody close to oneself, a friend, a family member?
Mhmm. Could some could one’s mind be affected by somebody else’s negative mind? It causes us. But still, if if if you if you think very deeply, then that won’t matter. Suppose if you think like that the it is not that person of your relative or that person doing bad to you, but it is due to his heart and due to that person’s that uncontrollable mind which which, I mean, which causes him to do that negative things.
For example, if a a mother has a children who has a very cruel mind, then when mother give him any food, instead of, I mean, showing, I mean, likeness to his mother, if he bring a knife to kill her, kill the mother, still that mother won’t, I mean, feel. So she won’t be angry of that action of her. Why? I mean, that that if that boy that that her son is, I mean, mind crazy. So so this is because that, I mean, the mother would know that it is it is the her son’s crazy mind which causes him to do the actions.
Our mind could also be be progress by, I mean, forbearing those ex I mean, the outer negative things. And also if if instead of, I mean, doing our doing bad to that other people and who is harming us. If we show some love or some if we help to that instead if you help that persons, then possibly he will do he will respond in realize his action and respond in same way. And also to this way, we could also progress our mind. Generally, in this I mean, if someone say harsh words to one, then if one doesn’t, I mean, respond in the same way, then then possibly, I mean, the the worldly people will think some other way.
But from the dharma point of view, I mean, is the the right way, the not responding the harsh word as a harsh word. And and this would, I mean, helps to both. Yeah. That is necessary. And if how much one have a listen to Dharma, that much one could contemplate on that meaning.
And and also that much one could meditate on the Dharma point. The listening Dharma is, I mean, worthwhile. But still, if you don’t meditate upon that that that the subject that one know, then the one come one couldn’t realize the the the how much of the power the Dharma has got. Because if you just listen to Dharma and not meditate on it, then then to this that listening, you would know you just realized that the the the Dharma is a benefit in your life. But still, when someone else says it is, I mean, useless, then the your mind will change.
But if you meditate on that, what you have listened to, then your mind won’t change and your practice will go on and continue. There are many I mean, such instant that the the once someone has, I mean, forsake his own life for the Dharma. This, I mean, such a strong wishes even to for forsake one’s own body is because of experience that the the essence of Dharma through meditating on the teachings. So the meditation is the the most important thing. Geshe-la did not elaborate the internal qualities or endowments for practicing Dharma or for being able to, could Geshe-la say something about the internal No.
Endowments. Yes. Mainly, I mean, the taming of to bring down our to pacify our mind in the sense that the the the eliminating those all those defilements which which we produce all the times. No. I I was asking about the you you talked Geshe la talked about the external conditions for practicing Dharma Yeah.
And the internal conditions. And if even even if some of the external were lacking, the internal conditions were more important. What what what are what are the internal conditions? The main internal condition condition is the our mind should be pure. Our mind should should know should know how to discern the things, the right or wrong.
Also the also the having the intention or the aspiration to to engage in the dharma. So the so the wisdom that that differentiate the right and wrong thing is the very important. So that, I mean, the whatever other says, the one could, I mean, judge the the the the right and wrongs. Otherwise, I mean, one couldn’t do so. This is, I mean, same with those, I mean, who have who have studied well in this school.
For them, I mean, whatever I’m teaching you, we we give them learn or understand very easily. This is because of their, I mean, developed wisdom. And also, the many of I mean, such new Dharma, I mean, practitioners, they some some of them, they used to say that the the what you get the teaching is is absolutely right. But I found difficult in putting that into practice. But what I mean, they’re saying that’s right is that they are good wisdoms.
They know that the what is that what he gives teaching is right. So this is because of their wisdom. Say it in somebody who hurts you, is it? No. Someone you know has been hurt.
Yeah. And they’re gonna be hurt forever. Yeah. Oh, no. I mean, the that other has done a very great hurt on him, so it’s very difficult to bring down that anger.
But still, when we think deeply and and from part of this dharma, then we know that the the same actions is done to that persons by himself, before him, and that is the main causes. So the main causes of having such unfortunate this time is done by himself. So thinking to this, we could bring down that anger. So it is like thinking of the the law of cause and effect. The whenever someone else, I mean, gives you trouble or someone else hurt you.
So if you think like in the same way that you did to him before he made the past life or like this, you think only that the process of the law of cause and effect, then this would help you to to bring down that anger. So so if we had a deep understanding of this law of cause and effect, then this would help us to to to forgive others and bear the this suffering that we have. So as he has given the the talk before, so if you try to think of those the general things of the the function of our mind and this what comes from those different type of mind, then this would help you. And also the Dharma is not I mean, it’s not always something which helps you in a very long time, in the next lifetime. It also helps you in this life too if you put that in the practice.
And also some things that the the the result of the during this the practice of Buddhism is very is very long, but it is not so. The result could be, I mean, come even in this very very soon in this life. So as we talked before, the the the right Dharma is to to change your one’s own mind or like this. So this would, I mean, brings you a happy life even in this we’ll stop here.
Translation / བསྒྱུར།
This translation was generated using Gemini Pro 2.5 with a curated Buddhist terminology glossary and verified for register, glossary use, and absence of English leakage. The English transcript above remains the authoritative source.
བོད་ཡིག་བསྒྱུར། (Tibetan Translation)
# ༠༢ སེམས་ཞི་བར་བྱེད་པ། ༡༩༨༤།༡༡།༠༥།
**བླ་མ།** དགེ་བཤེས་དོ་ག།
**གདམས་ངག།** སེམས་ཞི་བར་བྱེད་པ། ༡༩༨༤།
—
**ཞུ་དག།** རིག་ནུས་ཀྱིས་གནད་དོན་ལ་གཞིགས་པའི་ཞུ་དག་བགྱིད་པ།
དེས་ན་ང་ཚོས་རང་གི་སེམས་ལ་དཔྱད་དགོས་ཏེ། སེམས་ཀྱི་རྣམ་པ་གང་ཞིག་གི་རྗེས་སུ་འབྲངས་ན། དེའི་འོག་ཏུ་ཅི་ཞིག་འབྱུང་བར་འགྱུར་རམ། ཞེས་པ་ལྟ་བུའོ། །རྒྱུ་མཚན་ནི། ང་ཚོས་རྟག་ཏུ་རང་གི་སྡུག་བསྔལ་གྱི་རྒྱུ་ཐམས་ཅད་གཞན་ལ། དཔེར་ན་མི་གཞན་ནམ། ཕྱི་རོལ་གྱི་དངོས་པོ་ལྟ་བུར་འགེལ་བར་བྱེད་པས་སོ། །ཉམས་མྱོང་འདི་ནི་ཁྱེད་ཀྱིས་འདས་པའི་ཉམས་མྱོང་ལ་བསམ་བློ་བཏང་ནའང་ཤེས་ནུས་ཏེ། དཔེར་ན་འདས་པའི་སེམས་ཀྱི་རྣམ་པ་འདི་དང་འདིས་ང་ལ་དཀའ་ངལ་བཟོས་སོང་ངམ། བདེ་བ་བསྐྲུན་སོང་སྙམ་དུ་བསམ་པ་ལྟ་བུའོ། །གལ་ཏེ་ཁྱེད་ཀྱིས་རང་གི་སེམས་ཀྱི་འདས་པའི་ཉམས་མྱོང་ལ་བསམས་ན། མ་འོངས་པར་ཡང་དེ་དང་འདྲ་བ་འབྱུང་བ་ལས་སྔོན་འགོག་མཛད་ཐུབ་པར་འགྱུར་རོ།།
དེས་ན་རང་གི་སེམས་ནི་རང་གིས་འཛིན་དགོས་པ་ལས། གཞན་གྱིས་སྐྱོང་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་རང་གི་སེམས་ཇི་ལྟར་སྐྱོང་བར་བྱ་ཞེ་ན། ང་ཚོས་ནི་རྒྱུན་པར་རང་ལ་ཤུགས་རྐྱེན་ཆེ་བའི་སེམས་ཀྱི་རྣམ་པ་གང་ཡིན་པའི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བཞིན་ཡོད། དཔེར་ན་རང་རྒྱུད་ལ་ཀུན་སློང་ངན་པ་སྐྱེས་ཚེ། ང་ཚོས་སེམས་དེ་ལ་དབང་དུ་བསྒྱུར་བའི་ཐབས་ཤེས་ཙམ་ཡང་མི་བྱེད་དོ། །དེའི་ཚབ་ཏུ། སེམས་ངན་པ་དེ་དང་རང་ཉིད་ངོ་བོ་གཅིག་ཏུ་བཟུང་ནས། སེམས་དེས་གང་བྱེད་དུ་བཅུག་པ་དེ་བྱེད་པར་འགྱུར་རོ། །དེས་ན་སེམས་ངན་དེ་ལྟ་བུ་ནི་རང་ཉིད་ཀྱིས་བསྐྱེད་པ་ཡིན་གྱི། སེམས་ཅན་གཞན་གྱིས་བསྐྱེད་པ་མ་ཡིན་ནོ།།
དེ་བཞིན་དུ་དེ་ནི་སེམས་ཅན་གཞན་གྱིས་བསྐྱེད་པའི་རྒྱུ་ལས་བྱུང་བ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་ང་ཚོས་སྙིང་རྗེ་མེད་པའི་སེམས་དེ་རང་གིས་བསྐྱེད་པ་ལས། སེམས་ཅན་གཞན་གྱི་རྒྱུ་ལས་བྱུང་བ་མ་ཡིན་པ་ཤེས་པར་གྱུར་ན། དེ་ཇི་ལྟར་ཞི་བར་བྱ་དགོས་པ་ཡང་གདོན་མི་ཟ་བར་ཤེས་པར་འགྱུར་རོ། །དེས་ན་དེ་རིང་ང་ཚོས་རྒྱུན་པར་བསྐྱེད་པའི་སེམས་ཀྱི་རྣམ་པ་དང་། དེ་བཞིན་དུ་སེམས་ཀྱི་བྱེད་ལས་སམ་ནུས་པའི་སྐོར་བགྲོ་གླེང་བྱའོ། །དོན་དངོས་སུ་ང་ཚོས་རང་གི་སེམས་དང་། ལུས་ངག་ཡིད་གསུམ་གྱི་ལས། དེ་བཞིན་བདག་བཅས་ཀྱི་བར་གྱི་འབྲེལ་བ་ངེས་པར་དུ་ཤེས་དགོས་སོ། །ང་ཚོ་ཀུན་ལ་ཡོད་པའི་བདེན་པ་ཞིག་ནི། ལུས་ངག་ཡིད་གསུམ་གྱི་སྤྱོད་པ་ངན་པས་རང་གཞན་གཉིས་ཀར་སྡུག་བསྔལ་སྐྱེད་པ་དེ་ཡིན་ནོ།།
འོན་ཀྱང་ང་ཚོས་ད་དུང་རང་གི་སྤྱོད་པ་དབང་དུ་བསྒྱུར་མི་ཐུབ་པར་གནས་ཡོད། ང་ཚོ་ཀུན་གྱིས་རང་གི་སྤྱོད་པ་ངན་པ་དེ་དག་དབང་དུ་བསྒྱུར་མི་ཐུབ་པའི་རྒྱུ་མཚན་གཙོ་བོ་ནི། ང་ཚོས་སྤྱོད་པ་དེ་དག་གི་རྒྱུ་ཡང་དག་པ་ངོས་འཛིན་མི་ཐུབ་པས་ཡིན། གལ་ཏེ་ང་ཚོས་རང་གི་བྱ་སྤྱོད་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྒྱུ་རེ་རེ་བཞིན་ཤེས་པར་གྱུར་ན། དེ་ནས་ཅུང་ཟད་ཅིག་རང་གི་སྤྱོད་པ་དབང་དུ་བསྒྱུར་ཐུབ་པར་འགྱུར་རོ། །སྔོན་དུ་བཤད་པ་བཞིན། ང་ཚོས་རང་གི་བྱ་སྤྱོད་ཀྱི་རྒྱུ་རེ་རེ་བཞིན་ལ་གཏིང་ཟབ་མོར་དཔྱད་ན། བྱ་སྤྱོད་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྩ་བ་ནི་རང་གི་སེམས་ཡིན་པ་ཤེས་པར་འགྱུར་རོ། །དེས་ན་ང་ཚོའི་སེམས་དང་། སྤྱོད་པ། སེམས་བཅས་ནི་ཕན་ཚུན་འབྲེལ་བ་ཡོད་དོ།།
སྔོན་དུ་བཤད་པ་བཞིན། བྱ་སྤྱོད་ཐམས་ཅད་ནི་རང་གི་སེམས་ལས་བྱུང་བའོ། །གལ་ཏེ་ཁྱེད་ཀྱིས་སེམས་ནི་རང་གི་བྱ་སྤྱོད་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྩ་བའམ་གཞི་མ་ཡིན་པ་ཤེས་ན། དེ་ནས་རང་གི་སེམས་དབང་དུ་བསྒྱུར་རྒྱུ་དེ་ཇི་འདྲའི་གལ་ཆེན་ཡིན་པ་ཤེས་པར་འགྱུར་རོ།།
དེས་ན་ང་ཚོས་སེམས་ཀྱི་ངོ་བོ་དང་། སེམས་ཀྱི་ཕན་ཡོན་གྱི་ཆ། དེ་བཞིན་དུ་སེམས་ཀྱི་སྐྱོན་གྱི་ཆ་བཅས་ཤེས་དགོས་སོ། །ང་ཚོས་རང་སེམས་ཀྱི་སྐྱོན་གྱི་ཆ་མི་ཤེས་པས། རང་གིས་ཅི་བྱས་པ་ཐམས་ཅད་བཟང་པོ་ཡིན་པར་སེམས་ཤིང་། རང་གི་བྱ་སྤྱོད་ཀྱི་ནོར་འཁྲུལ་གྱི་ཆ་ནི་ཕལ་ཆེར་མཐོང་གི་མེད་དོ། །འདི་ནི་རང་སེམས་ཀྱི་སྐྱོན་མཐོང་མི་ཐུབ་པས་ལན་པ་ཡིན་ནོ།།
གལ་ཏེ་ཁྱེད་ཀྱིས་རང་སེམས་ལ་བརྟག་དཔྱད་མཛད་ན། ས་གནས་གཅིག་ཏུ་བཞུགས་ནས་ཆོས་ཡང་དག་པ་སྒྲུབ་ཐུབ་སྟེ། ས་གནས་གཅིག་ཏུ་བཞུགས་ནས་ཆོས་ཡང་དག་པ་སྒྲུབ་ཐུབ་པོ། །དཔེ་མཚོན་ཆུང་ངུ་ཞིག་བརྗོད་ན། གལ་ཏེ་ཕྱི་ལ་འགྲོ་སྐབས། ང་ཚོས་ཁྲོ་བ་ཤིན་ཏུ་དྲག་པོ་ཞིག་བསྐྱེད་པར་གྱུར་ན། དེ་ནས་རང་ཁྱིམ་དུ་ལོག་རྗེས། ཁྲོ་བ་དྲག་པོ་དེའི་རྒྱུ་ལ་གཏིང་ཟབ་མོར་བསམ་བློ་གཏོང་བའི་ཐབས་ཤེས་མཛད་ན། གདོན་མི་ཟ་བར་ཁྱེད་ཀྱི་ཁྲོ་བའི་གནས་སྐབས་དེ་ཆུང་དུ་འགྲོ་བར་འགྱུར་རོ།།
དེས་ན་འདི་ནི་ཁྱེད་ཀྱི་རྟོག་པའི་ עניין ཙམ་མོ། །གལ་ཏེ་ཁྱེད་ལ་དོགས་པ་དང་དྲི་བ་གང་ཡོད་ན། དྲིས་ན་འགྲིག་གོ། །ཁོང་གིས་གསུང་དོན། རང་དང་ཉེ་བའི་གྲོགས་པོའམ་ནང་མི་ལྟ་བུའི་བསམ་བློ་ངན་པ་དང་། སེམས་ངན་པས་རང་གི་སེམས་ལ་ཤུགས་རྐྱེན་ཐེབས་སྲིད་དམ། ཞེས་འདྲི་བཞིན་འདུག།
ཨืม… གཞན་གྱི་སེམས་ངན་པས་རང་གི་སེམས་ལ་ཤུགས་རྐྱེན་ཐེབས་སྲིད་དམ།
ཤུགས་རྐྱེན་ཐེབས་ཀྱིན་ཡོད། འོན་ཀྱང་། གལ་ཏེ་ཁྱེད་ཀྱིས་གཏིང་ཟབ་མོར་བསམས་ན། དེས་ཁྱད་པར་མི་འབྱུང་ངོ་། །དཔེར་ན། ཁྱེད་ཀྱི་གཉེན་ཉེ་དེ་དང་ཡང་ན་མི་དེས་ཁྱེད་ལ་ངན་བྱེད་ཀྱི་མེད་ལ། དེ་ནི་ཁོའི་སེམས་དང་། མི་དེའི་དབང་དུ་མ་གྱུར་པའི་སེམས་ཀྱིས་བྱ་བ་ངན་པ་དེ་བྱེད་དུ་བཅུག་པ་རེད་སྙམ་དུ་བསམ་པ་ལྟ་བུའོ།།
དཔེར་ན། ཨ་མ་ཞིག་ལ་སེམས་གདུག་རྩུབ་ཅན་གྱི་བུ་ཞིག་ཡོད་ན། ཨ་མས་ཁོ་ལ་ཟས་གང་ཞིག་བྱིན་ཀྱང་། བུ་དེས་ཨ་མ་ལ་དགའ་ཞེན་བསྟན་པའི་ཚབ་ཏུ། གྲི་ཞིག་བཟུང་ནས་ཨ་མ་གསོད་པར་བརྩམས་ཀྱང་། ཨ་མ་དེས་དེ་ལ་ཚོར་བ་གང་ཡང་མི་སྐྱེ་ལ། ཁྲོ་བ་ཡང་མི་ལང་ངོ་། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། བུ་དེ་སེམས་སྨྱོན་པར་གྱུར་ཡོད་པས་སོ། །དེ་ལྟར་ཡིན་པའི་རྒྱུ་མཚན་ནི། ཨ་མས་བུ་དེའི་བྱ་སྤྱོད་དེ་དག་ནི་བུའི་སེམས་སྨྱོན་པ་དེས་བྱེད་དུ་བཅུག་པ་ཡིན་པ་ཤེས་པས་སོ།།
ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་ངན་པ་དེ་དག་ལ་བཟོད་བསྲན་མཛད་པ་བརྒྱུད་ནས་ཀྱང་ང་ཚོའི་སེམས་ཡར་རྒྱས་གཏོང་ནུས། དེ་བཞིན་དུ་གལ་ཏེ་ང་ཚོ་ལ་གནོད་པ་བྱེད་མཁན་གྱི་མི་གཞན་དེ་ལ་ངན་ལན་བྱེད་པའི་ཚབ་ཏུ། གལ་ཏེ་ང་ཚོས་བྱམས་པའམ་རོགས་རམ་གང་ཞིག་བྱས་ན། ཕལ་ཆེར་ཁོས་རང་གི་བྱ་སྤྱོད་ལ་ངོས་འཛིན་ཐོབ་ནས་དེ་དང་མཚུངས་པའི་ལན་བྱེད་སྲིད། དེ་བཞིན་དུ་ཐབས་ལམ་འདི་བརྒྱུད་ནས་ཀྱང་། ང་ཚོས་རང་གི་སེམས་ཡར་རྒྱས་གཏོང་ཐུབ་བོ།།
སྤྱིར་བཏང་དུ། གལ་ཏེ་མི་ཞིག་གིས་གཞན་ལ་ཚིག་རྩུབ་བརྗོད་ཚེ། གལ་ཏེ་གཞན་དེས་དེ་དང་མཚུངས་པའི་ལན་མ་བྱས་ན། ཕལ་ཆེར་འཇིག་རྟེན་པའི་མི་རྣམས་ཀྱིས་བསམ་ཚུལ་གཞན་ཞིག་འཛིན་སྲིད། འོན་ཀྱང་ཆོས་ཀྱི་ལ दृष्टिकोण ནས་བལྟས་ན། ཚིག་རྩུབ་ལ་ཚིག་རྩུབ་ཀྱིས་ལན་མི་སློག་པ་ནི་ལམ་ཡང་དག་པ་ཡིན་ལ། འདིས་གཉིས་ཀར་ཕན་པ་ཡོད་དོ། །ལགས་སོ།།
དེ་ནི་ངེས་པར་དུ་མཁོ་བ་ཡིན། གང་ཟག་ཅིག་གིས་ཆོས་ལ་ཐོས་པ་ཇི་ཙམ་མང་བ་དེ་ཙམ་གྱིས་དེའི་དོན་ལ་བསམ་གཞིག་གཏོང་ཐུབ་ལ། དེ་བཞིན་དུ་དེ་ཙམ་གྱིས་ཆོས་ཀྱི་གནད་ལ་སྒོམ་པ་ཡང་མཛད་ཐུབ་བོ།།
ཆོས་ལ་ཐོས་པ་ནི་དོན་དང་ལྡན་པ་ཞིག་ཡིན། འོན་ཀྱང་། གལ་ཏེ་ཁྱེད་ཀྱིས་གང་ཤེས་པའི་གནད་དོན་དེ་ལ་མི་སྒོམ་ན། དེ་ནས་ཆོས་ལ་ནུས་པ་ཇི་ཙམ་ཡོད་པ་དེ་རྟོགས་པར་མི་འགྱུར་རོ། །རྒྱུ་མཚན་ནི། གལ་ཏེ་ཁྱེད་ཀྱིས་ཆོས་ལ་ཐོས་པ་ཙམ་ལས་དེ་ལ་མི་སྒོམ་ན། དེ་ནས་ཐོས་པ་དེ་བརྒྱུད་ནས། ཁྱེད་ཀྱིས་ཆོས་ནི་རང་གི་ཚེ་འདིར་ཕན་ཐོགས་པ་ཞིག་ཡིན་པ་ཙམ་རྟོགས་པར་འགྱུར་རོ། །འོན་ཀྱང་། གཞན་ཞིག་གིས་དེ་ནི་དགོས་མེད་རེད་ཅེས་བརྗོད་ཚེ། ཁྱེད་ཀྱི་སེམས་འགྱུར་བར་འགྱུར་རོ།།
འོན་ཀྱང་། གལ་ཏེ་ཁྱེད་ཀྱིས་གང་ཐོས་པ་དེ་ལ་སྒོམ་པ་མཛད་ན། ཁྱེད་ཀྱི་སེམས་འགྱུར་བར་མི་འགྱུར་ཞིང་། ཁྱེད་ཀྱི་ཉམས་ལེན་ཡང་རྒྱུན་མཐུད་ནས་འགྲོ་བར་འགྱུར་རོ།།
གང་ཟག་ཅིག་གིས་ཆོས་ཀྱི་དོན་དུ་རང་གི་སྲོག་ཀྱང་བློས་བཏང་བའི་དེ་འདྲའི་གནས་ཚུལ་མང་པོ་ཡོད། རང་གི་ལུས་ཀྱང་བློས་གཏོང་བའི་འདུན་པ་དྲག་པོ་དེ་ལྟ་བུ་ནི། བསྟན་པ་ལ་སྒོམ་པ་མཛད་པ་བརྒྱུད་ནས་ཆོས་ཀྱི་སྙིང་པོ་ཉམས་སུ་མྱངས་པས་བྱུང་བ་ཡིན། དེས་ན་སྒོམ་པ་ནི་ཆེས་གལ་ཆེ་ཤོས་ཡིན་ནོ།།
དགེ་བཤེས་ལགས་ཀྱིས་ཆོས་ཉམས་ལེན་བྱེད་པའི་ནང་གི་ཡོན་ཏན་ནམ་སྐལ་བའི་སྐོར་ལ་ཞིབ་ཏུ་མ་གསུངས་པས། དགེ་བཤེས་ལགས་ཀྱིས་ནང་གི་… མ་རེད། སྐལ་བའི་སྐོར་ལ་ཅུང་ཟད་གསུངས་ན་འགྲིག་གམ།
ལགས་ཡོད། གཙོ་བོ་ནི་ང་ཚོའི་སེམས་ཞི་བར་བྱེད་པ་སྟེ། དེ་ཡང་ང་ཚོས་རྟག་ཏུ་བསྐྱེད་པའི་ཉོན་མོངས་ཐམས་ཅད་སྤོང་བ་ལ་ཟེར། མ་རེད། ངས་ཞུ་དོན་ནི། ཁྱེད་ཀྱིས་… དགེ་བཤེས་ལགས་ཀྱིས་ཆོས་ཉམས་ལེན་བྱེད་པའི་ཕྱིའི་རྐྱེན་གྱི་སྐོར་གསུངས་སོང་། ལགས།
ནང་གི་རྐྱེན་གྱི་སྐོར་རེད། གལ་ཏེ་ཕྱིའི་རྐྱེན་འགའ་ཞིག་མ་ཚང་ཡང་། ནང་གི་རྐྱེན་རྣམས་ནི་དེ་ལས་གལ་ཆེ་བ་ཡིན་པར་གསུངས་སོང་། ནང་གི་རྐྱེན་དེ་དག་གང་དག་ཡིན་ནམ།
ནང་གི་རྐྱེན་གཙོ་བོ་ནི་ང་ཚོའི་སེམས་དག་པ་ཡིན་དགོས་པ་དང་། ང་ཚོའི་སེམས་ཀྱིས་ལེགས་ཉེས་འབྱེད་ཤེས་དགོས་པ་དེ་ཡིན། དེ་བཞིན་དུ་ཆོས་ལ་འཇུག་པའི་འདུན་པའམ་བློ་སྟོབས་ཡོད་དགོས་པ་དེ་ཡང་ཡིན། དེས་ན་ལེགས་ཉེས་འབྱེད་པའི་ཤེས་རབ་དེ་ནི་ཤིན་ཏུ་གལ་ཆེན་པོ་ཡིན། དེས་ན་གཞན་གྱིས་ཅི་བརྗོད་ཀྱང་། རང་གིས་ལེགས་ཉེས་དཔྱད་ཐུབ་པར་འགྱུར། དེ་མིན་ཚེ་དེ་ལྟར་བྱེད་མི་ནུས་སོ། །འདི་ནི་སློབ་གྲྭར་སློབ་སྦྱོང་ལེགས་པོ་བྱས་པའི་དེ་དག་དང་ཡང་འདྲ་སྟེ། ཁོང་ཚོ་ལ་མཚོན་ན། ངས་ཁྱེད་ཚོར་ཅི་བསྟན་ཀྱང་། ང་ཚོས་ཁོང་ཚོ་ལ་སློབ་པའམ་རྟོགས་པ་ཤིན་ཏུ་སླ་བར་བྱེད་དོ། །འདི་ནི་ཁོང་ཚོའི་ཤེས་རབ་ཡར་རྒྱས་ཕྱིན་པས་ཡིན། དེ་བཞིན་དུ་ཆོས་ཉམས་ལེན་པ་གསར་པ་མང་པོ་ཞིག་གིས་ཀྱང་། ཁོང་ཚོ་འགའ་ཞིག་གིས་གསུང་དོན་ལ། ཁྱེད་ཀྱིས་གསུངས་པའི་གདམས་ངག་དེ་ནི་ཡང་དག་པ་ཞིག་རེད། འོན་ཀྱང་ངས་དེ་ལག་ལེན་དུ་བསྟར་བར་དཀའ་ངལ་འཕྲད་བྱུང་ཟེར། འོན་ཀྱང་ཁོང་ཚོས་དེ་ཡང་དག་པ་རེད་ཅེས་བརྗོད་པ་དེ་ནི་ཁོང་ཚོའི་ཤེས་རབ་བཟང་པོ་དེ་ཡིན་ནོ། །ཁོང་ཚོས་དགེ་བཤེས་ལགས་ཀྱིས་གསུངས་པའི་གདམས་ངག་དེ་ཡང་དག་པ་ཡིན་པ་ཤེས་ཀྱིན་ཡོད། དེས་ན་འདི་ནི་ཁོང་ཚོའི་ཤེས་རབ་ཀྱི་དབང་གིས་ཡིན་ནོ།།
ཁྱེད་ལ་གནོད་པ་བྱེད་མཁན་གྱི་མི་ཞིག་གི་སྐོར་བརྗོད་ན། མ་རེད། ཁྱེད་ཀྱིས་ཤེས་པའི་མི་ཞིག་ལ་གནོད་སྐྱེལ་བྱུང་འདུག ལགས། ཁོ་ཚོ་ལ་གཏན་དུ་གནོད་སྐྱེལ་བྱུང་ནས་གནས་རྒྱུ་རེད། ལགས། ཨོ་… མ་རེད། གཞན་དེས་ཁོ་ལ་གནོད་སྐྱེལ་ཆེན་པོ་བྱས་པས། ཁྲོ་བ་དེ་ཆུང་དུ་གཏོང་རྒྱུ་ཤིན་ཏུ་དཀའ་མོ་རེད། འོན་ཀྱང་ང་ཚོས་གཏིང་ཟབ་མོར་བསམས་པ་དང་། ཆོས་ཀྱི་ཕྱོགས་ནས་བསམས་ན། ང་ཚོས་བྱ་སྤྱོད་དེ་དང་མཚུངས་པ་ཞིག་རང་ཉིད་ཀྱིས་སྔོན་ཆད་མི་དེ་ལ་བྱས་མྱོང་བ་དང་། དེ་ནི་རྒྱུ་གཙོ་བོ་ཡིན་པ་ཤེས་པར་འགྱུར་རོ། །དེས་ན་ཐེངས་འདིར་དེ་ལྟ་བུའི་བསོད་ནམས་མེད་པའི་གནས་ཚུལ་འབྱུང་བའི་རྒྱུ་གཙོ་བོ་ནི་རང་ཉིད་ཀྱིས་བྱས་པ་ཡིན། འདི་ལྟར་བསམས་ན། ང་ཚོས་ཁྲོ་བ་དེ་ཆུང་དུ་གཏོང་ཐུབ་བོ། །དེས་ན་འདི་ནི་རྒྱུ་འབྲས་ཀྱི་ཆོས་ལ་བསམ་བློ་གཏོང་བ་དང་འདྲའོ། །གཞན་ཞིག་གིས་ཁྱེད་ལ་དཀའ་ངལ་སྤྲད་པའམ་གནོད་པ་སྐྱེལ་སྐབས། གལ་ཏེ་ཁྱེད་ཀྱིས་སྔོན་ཆད་ཚེ་སྔོན་མར་རམ་དེ་འདྲ་ཞིག་ལ་རང་གིས་ཁོ་ལ་དེ་ལྟར་བྱས་པ་རེད་སྙམ་དུ་བསམས་ནས། རྒྱུ་འབྲས་ཀྱི་ཆོས་ཀྱི་འགྲོ་ལུགས་ཙམ་ལ་བསམས་ན། འདིས་ཁྱེད་ལ་ཁྲོ་བ་དེ་ཆུང་དུ་གཏོང་བར་རོགས་རམ་བྱེད་ཐུབ་བོ། །དེས་ན་གལ་ཏེ་ང་ཚོས་རྒྱུ་འབྲས་ཀྱི་ཆོས་འདི་ལ་གོ་བ་གཏིང་ཟབ་མོ་ཞིག་ཡོད་ན། འདིས་ང་ཚོ་ལ་གཞན་ལ་བཟོད་སྒོམ་བྱེད་པ་དང་། རང་ལ་ཡོད་པའི་སྡུག་བསྔལ་འདི་བཟོད་བསྲན་བྱེད་པར་རོགས་རམ་བྱེད་ཐུབ་བོ། །ཁོང་གིས་སྔོན་དུ་གསུངས་པ་བཞིན། གལ་ཏེ་ཁྱེད་ཀྱིས་སེམས་ཀྱི་བྱེད་ལས་ཀྱི་སྤྱིར་བཏང་གི་གནད་དོན་དེ་དག་དང་། སེམས་ཀྱི་རྣམ་པ་མི་འདྲ་བ་དེ་དག་ལས་ཅི་ཞིག་འབྱུང་བའི་སྐོར་ལ་བསམ་བློ་གཏོང་བའི་ཐབས་ཤེས་མཛད་ན། འདིས་ཁྱེད་ལ་ཕན་ཐོགས་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཆོས་ནི་རྟག་ཏུ་དུས་ཡུན་རིང་པོ་ཞིག་གི་རྗེས་སུ། སྐྱེ་བ་ཕྱི་མར་ཕན་ཐོགས་པ་ཞིག་མ་ཡིན་ཏེ། གལ་ཏེ་ཁྱེད་ཀྱིས་དེ་ལག་ལེན་དུ་བསྟར་ན། ཚེ་འདིར་ཡང་ཕན་ཐོགས་པ་ཡོད། དེ་བཞིན་དུ་འགའ་ཞིག་གིས་ནང་ཆོས་ཉམས་ལེན་བྱེད་པའི་སྐབས་ཀྱི་འབྲས་བུ་ནི་ཤིན་ཏུ་ཡུན་རིང་བ་ཞིག་རེད་སྙམ་ཡང་། དེ་ལྟར་མ་ཡིན། འབྲས་བུ་ནི་ཚེ་འདིར་ཤིན་ཏུ་མགྱོགས་པོར་འབྱུང་ཡང་སྲིད། སྔོན་དུ་བཤད་པ་བཞིན། ཆོས་ཡང་དག་པ་ནི་རང་གི་སེམས་ལ་འགྱུར་བ་གཏོང་བ་ལྟ་བུ་ཡིན། དེས་ན་འདིས་ཁྱེད་ལ་ཚེ་འདིར་ཡང་བདེ་བའི་འཚོ་བ་ཞིག་སྐྱེལ་བར་བྱེད་དོ། །འད यहीं མཚམས་འཇོག་པར་བྱའོ།།